D

Yayın tarihi: 23.08.2006
D

D

 

Data (Veri): İletişime, yoruma ya da insanlar veya otomatize araçlar tarafından işlenmeye uygun durumdaki olgu, kavram ya da komutları temsil eden her türlü bilgi.

 

Database (Veritabanı): Başka yöntemlerle kontrol edilemeyecek kadar çok sayıda ilişkili veriler koleksiyonunu bir şemaya uygun olarak organize edip bir ya da daha fazla uygulamaya sunan program. Veritabanı programlarında veriler, data yapısı veya organizasyonuna bakılmaksızın farklı programlar tarafından kullanılabilecek şekilde depolanır. Yeni bir veri eklemek veya değiştirip düzeltmek içinse ortak bir yaklaşım kullanılır. Bilinen veritabanı programları arasında Oracle, Sybase, Progress, Ingormix, Filemaker, Access, MySQL sayılabilir.

 

Derleyici: (Compiler) (1) Üst düzey bir dilde yazılmış bilgisayar programlarını makine diline tercüme eden bilgisayar programı. (2) Tamamlanmış kaynak kod listelerini (geliştirilmiş yazılım) girdi olarak alıp, bir bilgisayarın programı çalıştırmak için sahip olması gereken komut kodlarını çıktı olarak sunan derleyici program.

 

Desktop (Masaüstü) bilgisayar: Bir masa üzerinde belli bir pozisyonda kullanılmak ve hareket etmemek üzere tasarlanmış bilgisayar modelleri. Genel amaçlı bilgisayarların büyük bir bölümü ‘masaüstü’ bilgisayardır. Bir bilgisayarın masaüstü olarak adlandırılması, onun ait olduğu platforma dair bilgi vermez. En hızlı masaüstü bilgisayar sistemleri ya Alpha ya da PowerPC tabanlı sistemler olmakla birlikte SPARC ve PA-RISC tabanlı sistemler de bu kategorinin önde gelen platformlarıdır. ‘Sanayi tipi’ masaüstü bilgisayarlara ise genellikle iş istasyonları adı verilir.

 

DHTML: Dynamic Hyper Text Markup Language (Dinamik Hiper Metin Çizgi Dili) sözcüklerinin baş harflerinden oluşan ve web sitesi oluşturmakta kullanılan programı anlatan kısaltma. DHTML kullanarak bütün bir ekranı yeniden çizmek zorunda kalmaksızın değişiklikler yapabilirsiniz. Böylece, DHTML kullanılarak oluşturulmuş bir web sitesinde kullanıcılar bir menüyü açıp renk değiştirme seçeneklerini görebilir, ya da bir grafiği bir başkasına dönüştürebilir. İyi bir DHTML programcısı, bütün browser’lar ve bilgisayar platformları için ‘kullanıcı dostu’ olabilecek kodlar yazabilmelidir.

 

Dijital (Sayısal): Farklı integral değerler formunda gelen veri sinyallerine verilen isim. Analog’un tersi.

 

Disk: Veri depolamak için kullanılan fiziksel nesne. RAM’den (Random Access Memory: Yalnızca Okunabilir Bellek) farklı olarak disk, elektrik kesildiğinde üzerine yazılı veriyi unutmaz. Bazı diskler sürücülerinden ayrılabilir, bazıları ise ayrılamaz. Genel olarak bir diskten hem veri okunabilir, hem de üzerine yeni bir enformasyon yazılabilir. Ancak bunun istisnaları da vardır.

 

Disk sürücü: Bir disket ya da disk üzerine veri yazan ya da okuyan donanım.

 

Disket (Flopy disk): Artık pek kullanılmasa da, bir zamanların en yaygın taşınabilir diski. Disketler çok fazla veri taşıyamasa da hemen bütün bilgisayarlar tarafından okunabilmeleri ve çok kolay taşınabilmeleri nedeniyle çok kullanıldı. Ancak günümüzde taşınması gereken verinin resim, ses ve hatta görüntü dosyaları içermesi nedeniyle çok fazla yer kaplamaları, daha yüksek hacimli diskleri gerektirdi.

 

Dizin (Directory): Kimi bilgisayar platformlarında ‘klasör’ (Folder) ismini alan Dizin, düzenleme amacıyla yaratılmış dosyalar koleksiyonuna verilen isimdir. Dizinin kendisinin de bir dosya olduğu ve bu nedenle başka dizinleri içerebileceği göz önünde tutulmalıdır. Dizin, bu özelliğiyle, disk bölümlemesi anlamında kullanılan ‘Partition’dan ayrılır.

 

DNS (Domain Name System / Alan Adı Sistemi): İnternet alan adlarını IP numaralarına çeviren sistem. DNS Sunucu ise bu tür bir çeviri işi için tasarlanmış sunucu anlamına gelir.

 

Domain Name (Alan Adı): Bir İnternet sitesini diğerinden ayıran www adresi. Alan adları en az iki bölümden oluşur. Soldaki bölüm genellikle şirket, kurum ya da diğer organizasyon türünün isminden oluşur. Adresin sağda kalan bölümü ise .com, .org, net, vs. gibi en yüksek alt alanı tanımlar. Örneğin boyut.com bir alan adıdır.

 

DOS (Disk Operating System / Disk İşletim Sistemi): İşletim sistemi programı. MacOS; Macintosh işletim sistemini, MS-DOS; Microsoft işletim sistemini, OS/2 IBM; bilgisayarlarda çalışan işletim sistemini anlatan kısaltmalardır.

 

Dosya (File): (1) Tek bir birim haline getirilmiş birbiriyle ilgili kayıtlar seti. Örneğin stok kontrol programındaki bir dosya faturalar setinden ibaret olabilir. (2) Bir diskte depolanan en büyük veri birimi.

Download (Veri İndirme): Bir başka bilgisayardan kendi kullandığınız bilgisayara data (genellikle de dosya) aktarımı. Veri çıkarma diye tercüme edebileceğimiz Upload’ın tersi.

 

Driver (Sürücü): Data depolamak ve/veya sonra kullanmak için gereken donanım. Disk sürücüleri, zip sürücüler ve teyp sürücüler gibi kimi sürücüler üzerlerine sonradan tekrar veri yazılmasına izin verirken, CD-ROM veya DVD-ROM gibi diğerleri, üzerlerinde ayrıca belirtilmiyorsa, sadece bir kez veri yazmaya izin verir. Bazı sürücüler ‘Random Access’ olarak bilinen ve sürücünün istediğiniz noktasındaki veriye ulaşmanıza imkan sağlayan ‘Rasgele Erişim’e izin verir. Teyp sürücülerde ise verileri ancak girdiğiniz sırayı izleyerek (Ardışık Erişim) okuyabilirsiniz.

Online Sözlük » Konu Başlıkları

© 2019 Tüm hakları saklıdır.
Matbaacılar Sitesi No:115 Bağcılar, İstanbul
iletişim
Boyut Pedia Kategoriler