KASTAMONU

Yayın tarihi: 01.09.2006
KASTAMONU, Karadeniz Bölgesi’nin batı bölümünde il

KASTAMONU, Karadeniz Bölgesi’nin batı bölümünde il. Kuzeyde Karadeniz, kuzeydoğuda Sinop, güneydoğuda Çorum, güneyde Çankırı ve batıda Zonguldak illeriyle sınırlanır. Yüzey Biçimleri: Batı Karadeniz ve Kızılırmak havzalarında yer alan ilin yaklaşık 3/4’ünü kuzeyde, Karadeniz’e paralel olan İsfendiyar (Küre) Dağları ile güneyde Ilgaz Dağları engebelendirir. Bu iki dağ sırası arasında kalan kesimlerse, ovalar, platolar ve havza niteliğinde çöküntülerle dalgalıdır. İlin 135 km’lik kıyı şeridi oldukça düzgündür. Kastamonu’nun kuzeyinde doğu-batı doğrultusunda, bir yay biçiminde kıyıya koşut uzanan İsfendiyar Dağları, ilin kıyı şeridi ile iç kesimi arasında bir duvar biçiminde yükselir. Bu geçit vermez dağlar üzerinde ulaşım yalnız Ecevit Geçidi’yle sağlanır. Özellikle kuzey etekleri irili ufaklı derelerle parçalanan dağların en yüksek noktaları Yaralıgöz Dağı (2.019 metre), Gangal Dağı (1.586 metre), ve Zindan Dağı’dır (1.717 metre). İlin güneyinde kuzeydoğu-güneybatı doğrultusunda uzanan Ilgaz Dağları üzerinde Kastamonu’nun en yüksek noktaları bulunur. Dar tabanlı koni biçiminde yükselen ve ortalama yükseltinin 2.200 metre olan bir sırtla birbirine bağlı bu tepelerden Büyük Hacettepe’nin (Koca Ilgaz) yükseltisi 2.587 metre, Küçük Hacettepe’nin (Çatal Ilgaz) 2.546 metredir. İlde bu iki dağ sırası dışında rastlanan dağ kütlelerinin başlıcaları, Bacak Dağı (1.698 metre), bunların dışında Aylı Dağ, Köklüce Dağ ve Saka Dağı sayılabilir. İlin yaklaşık % 22’sini kaplayan platolar, İsfendiyar ve Ilgaz dağları arasındaki dalgalı alanın yüksek kesimlerinde ve dağ sıraları yamaçlarında sıralanır. Genellikle çöküntülü havzalarıyla birbirinden ayrılan bu platoların ortalama yükseltisi 1.000-1.500 metre dolayındadır. İl alanının ancak % 4’ünü kaplayan ovalar ise genellikle akarsuların geniş alüvyal tabanlarından oluşur. Bu ovalar kısıtlı yüzölçümlerine karşın oldukça verimlidir. İldeki tek göl, Karaçomak Baraj Gölü’dür. Kastamonu’da doğal göl olmamasına karşın il akarsularca zengindir. Başlıcaları: Karaçomak Suyu, Araç Çayı, Devrekani Çayı, Gökırmak, Devrez Çayı’dır. İklim ve Bitki Örtüsü: Kastamonu’da iki ayrı iklim tipinin özellikleri görülür. İlin kuzeyinde kıyı kesimlerinde egemen Karadeniz ikliminin etkileri, bu kesimi iç kesimlerden ayıran İsfendiyar Dağları’nın bir engel oluşturması sonucu, dağ sırasının güneyinde yerini sert ve karasal özellikler taşıyan İç Anadolu iklimine bırakır. Ancak Karadeniz iklimine, iç kesimlerin yüksek platolarında görece olarak rastlanır. İlde yağışların büyük bölümü ilkbaharda düşer. Kastamonu’yu etkisi altına alan rüzgârlar ise lodos, kıble-lodos ve yıldızdır. Bitki örtüsü bakımından zengindir. İl alanının oldukça yüksek olması, bitki örtüsüne ormanların egemen olmasına yol açar. Alçak kesimlerde dağların yamaçlarında yayılma alanı bulan ağaçcık ve çalılar, yüksekliğin artmasıyla yerlerini çam, köknar, ıhlamur, kestane, karaağaç, gürgen, kavak, dişbudak vb. orman ağaçlarına bırakır. Ekonomi: İlin ekonomisi tarıma dayanır. İlde tarıma elverişli alanlar oldukça sınırlı olmakla birlikte, Devrez Çayı ve Gökırmak vadilerinde sulu tarım yapılır. En çok şeker pancarı, buğday, patates, mısır ve meyve yetiştirilir. Hayvancılık ilin ekonomisinde önemli yer tutar. Sanayisi tarıma dayanan Kastamonu’da Et ve Balık Kurumu Kastamonu Kombinası, Süt Endüstrisi Kurumu’nun Kastamonu Süt ve Mamulleri İşletmesi ve bir şeker fabrikası bulunur. Turistik Yerler: Kentte Kastamonu Kalesi, Atabey Camii, İbni Neccar Camii, İsmail Bey Külliyesi (1460), Yakupağa Külliyesi (1547), Pervaneoğlu Ali Şifahanesi (Yılanlı Şifahane), Münire Medresesi; Kasaba köyünde Candaroğulları döneminden kalan Mahmud Bey Camii (1366), Kastamonu Müzesi (1950), tarih öncesi, Helenistik, Roma ve Bizans dönemine ait yapıtlar, eşyalar; 17. yüzyıldan silah koleksiyonu, Tosya’daki Abdurrahman Paşa Camii (1584), Osmanlı mimarisinin gelişmesini yansıtır.

KASTAMONU (37)

Karadeniz Bölgesi’nin batı bölümünde şehir, aynı adlı ilin merkezi. Nüfusu 102.059 (2000). Tarih: Kentin kuruluş tarihi kesin olarak bilinmemektedir. Bizans hanedanı Komnenoslar tarafından kurulduğu, adının da bu ailenin kent civarına yaptırdığı “Kastra Komneni”den (Komnenoslar Kalesi) geldiği ileri sürülür. Bizans döneminin son yıllarında Kastamon ya da Kastamonia adıyla anıldı; Danişmendli, Anadolu Selçuklu ve Candaroğulları yönetiminde kaldıktan sonra 1392’de Osmanlı topraklarına katıldı. Ankara Savaşı’ndan (1402) sonra bölgeyi ele geçiren Timur, Kastamonu’yu Candaroğulları’na geri verdi. Fatih Sultan Mehmed 1462’de yeniden Osmanlı topraklarına kattıktan sonra, Anadolu Eyaleti’ne bağlı aynı adı taşıyan sancağın merkezi oldu. 1924’te aynı adlı ilin merkezi yapıldı. Mustafa Kemal Paşa (Atatürk), şapka devrimini 1925’te Kastamonu’da başlattı. Güzel Sanatlar: Komnenoslar tarafından yaptırılan Kastamonu Kalesi, Candaroğulları ve Osmanlılar döneminde onarılarak günümüze kadar gelmiştir. Atabey Camii (1273), Çobanoğulları dönemine ait bir yapıdır. İbni Neccar Camii (1353), kesme taştan kare kaplı, tek kubbeli bir yapıdır. Kastamonu Müzesi’nde sergilenen caminin ahşap kapısı, ağaç oymacılığının güzel örneklerindendir. Candaroğullarının hükümdarı İsmail Bey adına yapılan İsmail Bey Külliyesi (15. yüzyıl), cami, medrese ve türbeden oluşur. Kastamonu’daki en eski yapı, 1272’de yapılan Pervaneoğlu Ali Şifahanesi’dir ve günümüze yalnızca taçkapısı ile ön duvarı ulaşmıştır. Şehirdeki diğer önemli yapılar, Yakup Ağa Külliyesi (1547), Münire Medresesi (1746); ahşap kapı kabartma ve oymalarıyla dikkati çeken, kesme taştan, kare planlı tek kubbeli Sinan Bey Camii (1571), İsmail Bey Hanı ve Urgan Hanı (1748) ile Nasrullah Köprüsü’dür (1506).

KASTAMONU

Yüzölçümü           :  13.153 km2

Nüfusu                 :  375.476 (2000)

İlçe sayısı             :  20

İl trafik kodu         :  37

KASTAMONU’NUN İLÇELERİ

İlçe                                İlçe Nüfusu

Merkez                       102.059

Abana                            4.273

Ağlı                                4.193

Araç                             24.180

Azdavay                         9.019

Bozkurt                         10.159

Cide                             23.161

Çatalzeytin                      8.508

Daday                           11.181

Devrekani                     15.855

Doğanyurt                       9.668

Hanönü                          5.545

İhsangazi                        7.068

İnebolu                         26.848

Küre                             10.223

Pınarbaşı                        5.978

Seydiler                          5.269

Şenpazar                        6.494

Taşköprü                      43.800

Tosya                           41.995

Toplam (2000):                 375.476

© 2019 Tüm hakları saklıdır.
Matbaacılar Sitesi No:115 Bağcılar, İstanbul
iletişim
Boyut Pedia Kategoriler