Sibel Köse ve Kamil Erdem Güney Afrika’da seminerlere katıldılar…

Yayın tarihi: 16.01.2009
Sibel Köse ve Kamil Erdem Güney Afrika’da seminerlere katıldılar…

Sibel Köse ve Kamil Erdem Güney Afrika’da seminerlere katıldılar…

GÜNEY AFRİKA İZLENİMLERİ

SAJE (South African Association for Jazz Education), Güney Afrika Cumhuriyeti’nde jazz’ın ve jazz eğitiminin hem kentlerde hem de kırsal kesimde gelişmesini temel amaç olarak benimsemiş ve bu amaç doğrultusunda yirmi yıldır uğraş veren bir dernek. Güney Afrika’da jazz eğitimi veren üniversitelerle yaptıkları işbirliğiyle, 1992’den bu yana iki yılda bir düzenledikleri uluslararası konferanslar artık kurumsal bir kimlik kazanmış. Bu yıl 9. kez düzenlenen “SAJE Conference”, 25-27 Mart tarihlerinde Cape Town Üniversitesi Müzik Bölümü'nün (tam adıyla, University of Cape Town, South African College of Music) ev sahipliğinde yapıldı. Ben ve Sibel Köse, konferansın açılış konserinin bir bölümünde yer almak ve ayrı ayrı workshop ve master class'lar düzenlemek üzere davet edildik.

Türkiye ile Güney Afrika arasında kurduğumuz bu hayli uzun “jazz köprüsü”nün hikayesine gelince…”Güney Afrika” ve “jazz eğitimi” denince akla ilk gelen isimlerden biri -muhtemelen ilki-  Darius Brubeck. Brubeck, 25 yıl süreyle University of Natal (şimdiki adıyla University of Kwazulu-Natal) Müzik Bölümü’nde öğretim üyeliği yapmış, SAJE’nin uluslararası nitelik kazanmasında önemli katkıları olmuş, çalıştığı üniversiteye bağlı bir “Centre for Jazz and Popular Music” (Jazz ve Popüler Müzik Merkezi) kurmuş. Darius Brubeck’le tanışmamız, Brubeck’in 2007 Ekim ve Kasım aylarında Yıldız Teknik Üniversitesi Müzik ve Sahne Sanatları Bölümü’ndeki konuk öğretim üyeliği vesilesiyle oldu. Fullbright Senior Specialist bursuyla bölümümüzde altı hafta ders ve seminerler veren Darius Brubeck aslında sadece Güney Afrika’da değil, IAJE’de (International Association for Jazz Education) üstlendiği görevlerle jazz eğitimi sektöründe uluslararası alanda tanınan ve önde gelen bir müzisyen/eğitimci. Darius'un İstanbul'da bulunduğu süre içinde Nardis'te bir solo bas konseri  vermiştim. Konserin sonuna doğru Sibel'le iki parçayı duo olarak icra ettik. Son parçada Darius da bize katıldı ve "solo" bas gecesi trio olarak bitti! İşte bu konserden sonra Darius Brubeck Sibel'in ve benim konferansa katılmamızı önerdi.

Bu yılki ana teması "Aim for JAME - Jazz in Africa and the Middle East " (Afrika ve Orta Doğu'da Jazz) olan konferans, tabii ki  "konferans" kavramının çağrıştırabileceği, yani sadece bildirilerin sunulduğu, ciddi tartışmaların yapıldığı, sunumlar dışında etrafta çıt çıkmayan bir etkinlik değildi; bu jazz müzisyenleri için olsa olsa bir "uluslararası eziyet" olurdu. Cape Town Üniversitesi'nin bir parçası olan Baxter Hall'da iki geceye yayılan konserler dışında sunum ve workshopların da hemen tümünde müzikal performans ve/veya aktif izleyici katılımı vardı. Etkinliklerin tümü doyurucu bir katılım oranıyla gerçekleşti. Konferansın organizasyonunu SAJE adına Cape Town Üniversitesi Müzik Bölümü profesörlerinden, jazz müzisyeni saksofonist Mike Rossi ve eşi Diane Rossi  üstlendiler. Rossi'lerin titiz organizasyonunda  Bob Sinicrope, Jim Repa, Ruben Alvarez, Gloria Cooper, Mary Jo Papich, John Baboian, Mike Rossi (ABD), Paul Ngoie (Kongo), John Edwards, Dan Shout, Johnny Mekoa (G.Afrika),  Sibel Köse, Kamil Erdem (Türkiye), Yossi Regev (İsrail) ve Johnatan Eato (İngiltere) workshop ve master class'lar düzenlediler. Bu müzisyenlerin çoğu Baxter Hall'daki konserlerde de farklı gruplar içinde yer aldı. Biz de Sibel'le bir bas-vokal duo konseri verdik. Son iki parçada Darius Brubeck de bize katıldı. Bu konferans için bir araya gelen Africa-Middle East Band, Güney Afrika, Kongo, Mozambik, Zimbabwe, Israil ve Türkiye'den müzisyenlerden kuruluydu. İlk kez böylesine "çok uluslu" bir orkestrada yer alıyordum. Bu anlamlı müzikal buluşma için bestelediğim "Cape of Good Luck" adlı  parça, Africa-Middle East Band konseriyle ilk kez seslendirilmiş oldu.

Bu yılki konferans,  9. Cape Town Uluslararası Jazz Festivali'nin hemen öncesinde yapıldı. 28-29 Mart'ta Cape Town Uluslararası Kongre Merkezi'nin devasa alanında düzenlenen festival, üç kapalı salon, iki açık alan olmak üzere  beş mekanda kırkın üzerinde konsere ev sahipliği yaptı. Mekanların en küçüğü 1000'in üzerinde seyirci kapasiteliydi. Festival'in özelliği "main stream"le sınırlı kalmayıp jazz’a komşu (ya da kardeş) olan tüm türlere yer verilmesi. Bu benim görüşüm ya da kişisel gözlemim değil, festival yönetiminin benimsediğini belirttiği prensip. Festivalin iki günde tam otuzikibin izleyicisi olmuş. Geçen yıl da aynı başarıyı elde eden festivalin 2010'da on gün olarak düzenlenmesi planlanıyor. Kenny Baron, Lee Ritenour,  Mike Manieri, Sergio Mendes, Tierney Sutton, Gerald Albright, Hiromi, Jimmy Dludlu, Najee, Gavin Minter, Darius Brubeck bu yılki konuklardan bazılarıydı. Festival hakkında daha fazla bilgi edinmek isteyenler www.capetownjazzfest.com adresini ziyaret edebilirler. Ancak bu ziyarete vakti olmayanlar için festival hakkında son bir bilgi daha vereyim: Melodytrip'in değerlendirmesine göre Cape Town Jazz Festivali dünyadaki tüm jazz festivalleri arasında 4. sıradaymış ve bu sıralamada Montreaux ve North Sea festivallerini geride bırakmış.

Sibel Köse, Kamil Erdem, Darius Brubeck

Güney Afrika'da ikinci durağımız Durban'dı. Durban Afrika'nın en işlek limanı ve Kwazulu-Natal bölgesinin en büyük kenti. Kwazulu-Natal Üniversitesi de Güney Afrika'da üniversite düzeyinde jazz eğitimi veren ilk üniversite. Üniversiteye bağlı "Centre for Jazz and Popular Music" sadece üniversite mensuplarına değil kentteki tüm müzikseverlere açık bir merkez. Haftada en az bir konser düzenleniyor. Ayrıca workshop'lar, çeşitli eğitim projeleri, uluslararası müzisyen ve eğitimciler için etkinlikler düzenlenmesi, öğrenci değişim programları bu merkezin temel faaliyetleri. Sibel Köse ile birlikte hem konser vermek hem de ortak bir workshop düzenlemek üzere davet edildik. 2 Nisan'daki konserin ilk bölümünü gene bas-vokal ikilisi olarak tamamladık. İkinci bölümde merkezin kurucusu Darius Brubeck de bize katıldı. Son parçada Darius Brubeck'ten sonra merkezin yöneticiliğini üstlenen gitarist Mageshen Naidoo'nun da katılımıyla konseri dörtlü olarak bitirdik. Ertesi günü Sibel'le yaptığımız workshop ise bugüne kadar gördüğüm (sadece yaptığım değil gördüğüm) en yüksek katılımlı workshop'lardan biriydi. Üstelik bilgi ve bilinç düzeyi yüksek bir katılımcı profili vardı ki işin asıl zevkli tarafı da buydu. Workshop sonunda ünlü Güney Afrikalı piyanist Abdullah İbrahim'in Royal Blue adlı bestesini öğrencilerle birlikte geniş bir katılımla icra ettik ve yaklaşık iki haftalık Güney Afrika programımıza noktayı koyduk.

Güney Afrika'da üst düzey jazz müzisyenleri var, jazz eğitimi sağlam temeller üzerine oturtulmuş ve jazz sevilen bir müzik; müzisyenlerin dar alanına hapsolmuş değil. Yirmi yıl önce sadece bir üniversitede jazz eğitimi varken bugün birçok devlet üniversitesinde "Jazz Studies" programlarının olması, Cape Town Jazz Festivali'nin gördüğü olağanüstü ilgi, bu kısa süre içinde gördüğüm yetkin usta müzisyenler, yetenekli gençler; bunların hepsi ülkeye zengin ve canlı bir "jazz manzarası" kazandırıyor. Cape Town Jazz Festivali'nden hemen sonra yapılan "Cape Town Big Band Jazz Festival" ise aslında tüm söylemek istediklerimi özetliyor. Önümde bu festivalin programı var; sadece Güney Afrikalı gençlerden oluşan tam on beş big band! Yalnız üniversitelerin değil, çeşitli kültür merkezlerinin, liselerin, yöresel müzik okullarının bünyesinde oluşan big band'ler bunlar. Hepsi de amatör. Güney Afrika jazz’ı işte bu sağlam altyapı üzerinde yükseliyor. Bu ülkeye yolumun yeniden düşmesini diliyorum...

Kamil Erdem

kamilerdem@doruk.net.tr

51-SAYI_03-Jazz Temmuz 2008 » Konu Başlıkları

© 2019 Tüm hakları saklıdır.
Matbaacılar Sitesi No:115 Bağcılar, İstanbul
iletişim
Boyut Pedia Kategoriler