Demokratik
planlama
Demokratik şablon kullanmak, hem mutfak araç gerecinin yerleştirileceği
dolapları, hem de dolaşım sahasını dengeleyecek biçimde bir tasarım yapmak
anlamına gelir.
Demokrasi her sese söz söyleme fırsatı vermektir. Mutfak
tasarımı dünyasında bu, tasarımcının eşit yerleştirme yapabilecek şekilde
mekanı algılamasıdır. Demokratik şablon kullanmak hem mutfak araç gerecinin
yerleştirileceği dolapları, hem de dolaşım sahasını dengeleyecek biçimde bir
tasarım yapmak anlamına gelir. Mutfaktaki boş alan algılaması hem ihtiyacı
karşılayacak hem de sosyalleşmek için alan bırakacaktır. Mutfakta bulunan
hiçbir öğe dominant konumlandırılmayacağından uyum yaşanmaya değer olacaktır.
Köşe dolabın içindeki bölmeler ihtiyacı karşıladığı gibi
dolabın konumlandırılmasına bakılırsa dar alandan
ne kadar doğru bir tasarımla yararlanıldığı
görülecektir.
Mutfak alanının planlamasına ilham olan
resimler ünlü İrlandalı ressam Pauline Bewick’e ait.
Mutfaktaki çekmecelerin tasarımı
ev sahibinin ihtiyaçlarını karşılayacak şekilde yapıldı.
Mutfakta demokratik tasarım
Tasarlanan çizimin demokratik olup olmadığını nereden mi
anlarız; eğer bir tarafta çok geniş bir alan öyle bomboş duruyor, diğer yanda
ise sıkış tıkış tezgah alanı ve dolaplar varsa bu tam da demokratik olmayan
tasarıma iyi örnektir. Mutfakta mobilyanın önemini kavramış biri olarak
parçaların yerleşimi sırasında eşit dağılımın mutfağın genel havasını ne kadar
doğru yansıttığını görebiliyorum. O sebeple tasarımlarımda duvardan duvara
(wall-to-wall) mutfakları tercih ediyorum.
Kullanım alanını en etkin şekilde değerlendirme
Dublin Bay İrlanda’da tasarımını yaptığım bu mutfağa küçük
mutfak alanının tüm sıkıntılarına rağmen eşit bir yerleştirme yapıp, alanı
boğmadan normal ölçülerde bir masa dahi yerleştirebildim. Hepimiz mutfağımızın
hem zengin hem de yalın görünmesini, hem modern hem de konforlu olmasını, hem
bireysel hem de uyumlu tasarlanmasını isteriz. Hepsi güzel de bunların bir
arada olması hiç de kolay değildir.
Bu mutfağı düzenlerken ilham tahmin etmediğim bir kaynaktan
geldi. Müşterimin sıra dışı fakat orijinal resim koleksiyonu renk paletimiz ve
genel tasarım için rehberimiz oldu. Mutfakta kullanacağım renkleri bu
resimlerdeki renklerden esinlendim. Renklerin ötesinde resimlerdeki ahenk duygusu
tasarımıma ilham oldu.
Tasarımda politik analoji
Şimdi tasarımın nasıl bir demokratik yapı üzerine oturduğuna
bakalım. Öncelikle yerleşim planı alana uygun olarak eşit dağıtım yapılarak
hazırlandı. Mutfak dolapları, tezgah, ada ünitesinin doğru konumlanması ile
yeterince dolaşım alanı da sağlanmış oldu. Mutfak tasarlamak politik bir
davranış olmayabilir fakat politik terimlerden faydalanılarak yaşam alanlarının
düzenlemesi gayet tabi yapılabilir. Sonuç olarak politik analojiyi kullanılarak
en etkin sonucun alınabileceği tasarımlar yapılabilir.
Kaynak: The Art Of Kitchen Design, Johnny Grey