“Ekmek
yiyeceksin, su da içeceksin!”
Metro Kültür Yayınları tarafından
basılan, Asuman Albayrak, Ülkü M. Solak ve Dr. Ahmet Uhri’nin kaleme aldığı
Hitit Mutfağı isimli kitap Çorum’da düzenlenen bir basın toplantısında
tanıtıldı. Kitabın tanıtımı öncesi Boğazkale, Yazılkaya ve Alacahöyük gezileri
düzenlendi
Kitap çalışmaları
sırasında, bir yemek tarifini anımsatan ya da içinde bir tarif üretebilmek için
kullanılabilecek malzeme adı ve benzeri bilgilerin yer aldığı tabletlerin
çözümlemeleri temel alınmış ve etno-arkeoloji çalışması yürütülerek olası
tarifler üretilmiş.
Geçtiğimiz Haziran ayı içinde
Metro Kültür Yayınları tarafından piyasaya sürülen "Deneysel Bir Arkeoloji
Çalışması Olarak Hitit Mutfağı" kitabı Çorum'da düzenlenen bir toplantı
ile tanıtıldı. Hitit Mutfağı kitabını gazeteci-yazar Mahfi Eğilmez, Metro
Cash-Carry Genel Müdürü Ahmet Ergin, Metro Kültür Yayınları Genel Yayın
Yönetmeni Ayşe Nilhan Aras, kitabın yazarları Asuman Albayrak, Ülkü M. Solak ve
Dr. Ahmet Uhri tanıttı. Kitabın her şeyden önce “deneysel bir arkeoloji çalışması”
olduğunun altını çizen yazarları, Hitit Mutfağı isimli kitabın Türkiye’de yapılan
sayılı çalışmalardan birisi olduğunu söylediler. Tanıtım toplantısında kitabın
hazırlanış öyküsü anlatıldı. Metro Kültür Yayınları yetkilileri ve kitap
yazarları kitabın Hitit tabletlerinin çözümlenmesinden sonra oluşturulduğunu
kaydettiler. Kitap içinde yer alan tarifler deneysel arkeolojinin yeme-içme
alanındaki bu uygulamasının Türkiye’de yapılan sayılı çalışmalarından biridir.
Hitit tabletlerinde bugünkü anlamda bir reçete bulmak olası olmadığından, bir
yemek tarifini anımsatan ya da içinde bir tarif üretebilmek için kullanılabilecek
malzeme adı ve benzeri bilgilerin yer aldığı tabletlerin çözümlemeleri temel alınmış
ve etno-arkeoloji çalışması yürütülerek olası tarifler üretilmiş. Bu noktada
tablet çözümlemelerinin bir değil, birkaç kaynaktan sorgulaması yapılmış ve doğrulamanın
ardından çalışma sürdürülmüş. Üretilen tariflerde kullanılan malzemeler ise
dönem coğrafyası, bitki örtüsü ve hayvanlar âlemine en uygun özellikte olacak şekilde
ayrıca hazırlanmış. Arkeoloji dünyasında şimdiden bazı tartışmalara yol açan
kitap önümüzdeki günlerde yine Metro Kültür Yayınları tarafından İngilizce
olarak da hazırlanacak.
*Hititler’in ilk kralı I.
Hattuşili’nin vasiyetnamesinden alıntıdır:
“Şimdiye dek ailemden hiç kimse
arzumu kabul etmedi. Sen oğlum Mursili, sen onu kabul et! Babanın sözlerini
koru! Babanın sözlerini korursan ekmek yiyeceksin, su da içeceksin! Yüreğine
olgunluk çağı gelince, günde iki kez ye, üç kez ye! Kendine iyi bak. Yüreğine
yaşlılık çökünce doyuncaya kadar ye. O zaman babanın sözünü bir kenara at!”
Çorum Müzesi
Anadolu’da tam 900 yıl hüküm
süren Hititler, bilinen en eski Hint-Avrupa dilini konuşan topluluk. M.Ö. 3000
yılının sonlarına doğru küçük gruplar halinde Anadolu’ya girdikleri sanılıyor.
Çorum ilinde, Boğazköy antik yerleşmesinin 2 km kuzeydoğusunda M.Ö. 13. yüzyılda
yapılmış bir Hitit açık hava tapınağı olan Yazılıkaya’da büyük galeriyi duvar
gibi çevreleyen kayaların yüzeyine kabartma olarak 63 figür işlenmiş olup,
bunlardan batı duvarındakiler tanrıları, doğu duvarındakiler ise tanrıçaları
canlandırır.Yan yana dizili figürler profilden verildiği için, burada bir tören
alayının canlandırıldığı akla gelir; oysa Hitit sanatında figürlerin önden
gösterilmesi adet değildir.