BoyutPedia

BİLECİK, Marmara Bölgesi’nde il ve bu ilin merkezi olan kent. İlin bir bölüm toprakları Batı Karadeniz ve Güneybatı İç Anadolu bölgelerine girer. Konumu itibariyle Batı Karadeniz, İç Anadolu, hatta İçbatı Ege arasında, gerek iklim ve gerek topografya koşullarıyla bir geçiş alanıdır. Kuzeyde Sakarya; doğu ve güneyde Bolu, Eskişehir ve Kütahya; batıda Bursa illeri arasında kalır. Yüzey Biçimleri: Genel olarak akarsu vadileriyle parçalanmış dalgalı düzlüklerden oluşan il topraklarında, 2.000 metreyi aşan yüksekliklere rastlanmaz. Bilecik’in yaklaşık üçte biri dağlarla kaplıdır. Bu dağların başlıcaları, Köroğlu Dağları ile Sündiken Dağları’nın batı uzantılarıdır. İlin güneybatı kesiminde yer alan Yirce Dağı’ndaki Tavşantepe (1.906 metre) ilin en yüksek noktasıdır. Kale Tepesi’yse (1.779 metre) ikinci önemli yükseltidir. İlin akarsu vadi tabanlarının genişlediği yerlerde ovalara rastlanır: Sarısu Ovası, Gölova veya Gölpazarı Ovası. Bilecik topraklarından kaynaklanan suların büyük bölümü Sakarya Nehri aracılığıyla Karadeniz’e ulaşır. Sakarya Nehri’ne katılan akarsuların başlıcaları Değirmendere, Akçay, Göynük Çayı, Karasu ve Aksu’dur. Önemli hiçbir doğal gölün bulunmadığı ilin güney kesiminde, Sarısu üzerinde sulama ve taşkın önleme amacıyla 1977’de inşa edilen Dodurga Barajı en önemli yapay göldür. İklim ve Bitki Örtüsü: Bilecik ili, ılıman iklim ile karasal iklimin karmaşık özelliklerini gösterir. Doğu ve güney kesimleri daha çok yağış alır. Yıllık yağış miktarı 430 mm ile 630 mm arasında değişir. Sıcaklık il merkezinde kışın -15 °C’nin altına düşerken yazın 40 °C’yi aşmaz. Dağlık alanlar genellikle ormanlarla kaplıdır. Bu ormanlarda çam ve türleri egemendir. Kestane ve kayın da bulunur. İlin ormanlarla kaplı bölgelerinin yabanıl yaşama uygun yerlerinde ayı, dağ keçisi, kurt, sansar, tavşan gibi hayvanlara rastlanır. Ekonomi: Bilecik’in tarıma elverişli toprakları çok azdır. Sınırlı sayıdaki ovalarda ve tarıma uygun alanlarda buğday, şekerpancarı, arpa, domates, soğan, üzüm, kavun, karpuz, ayçiçeği üretilir. Hayvancılık yörede önemli yer tutar; en çok koyun, kıl keçisi ve sığır yetiştirilir. Ayrıca ipek böcekçiliği ve arıcılık da yapılır. Bilecik, Bursa’dan sonra en çok koza elde edilen ildir. Bilecik’in 1970’lerden sonra gelişmeye başlayan sanayiinde seramik atölyeleri önemli yer tutar. Diğer sanayi kuruluşları un, konserve, ipekli dokuma, sentetik iplik ve halı, oto yedek parçası, sıhhî tesisat üzerinedir. Turistik Yerler: Bilecik ve yöresi: Bilecik şehrinde Orhan Gazi’nin, babası Osman Gazi adına yaptırdığı Osmangazi Camii (14. yüzyıl), il merkezi yakınlarında Osmanlı yapısı Orhangazi Camii ve İmareti (14. yüzyıl), Şeyh Edebali Türbesi (14. yüzyıl), Vezirhan beldesinde Köprülü Mehmet Paşa Camii (1655) ve kervansaray kalıntıları, II.Abdülhamid’in yaptırdığı Bilecik Saat Kulesi, Etnografya Müzesi, Bilecik şehrinin 2 km dışında Yediler adlı koru ve piknik alanı. Bozüyük ve yöresi: İlçe merkezinde Kasım Paşa Külliyesi’nden günümüze kalan cami, imaret ve şadırvan; şehir merkezinden 27 km uzaklıkta Gülalan Köşkü orman içi dinlenme yeri. Gölpazarı ve yöresi: İlçe merkezinde Mihal Bey Hanı (1318). Osmaneli ve yöresi: Kent merkezinde Rüstem Paşa Camii (14. yüzyıl), İçmeler. Söğüt ve yöresi: İlçe merkezinde Çelebi Mehmed Camii (15. yüzyıl), Hamidiye Cami (1889), Ertuğrul Gazi orman içi dinlenme yerinde Ertuğrul Gazi Türbesi, tarihî kişilerin büstleri, piknik alanı ve yüzme havuzu, Söğüt park alanı kenarında Kaymak Sait Bey Çeşmesi (19. yüzyıl sonu), Doruk Köyü’nde İnönü Savaşları Zafer Anıtı.

BİLECİK (11)

Bilecik ilinin merkezi olan kent. Nüfusu 52.929 (2000). Marmara Bölgesi’nde, Bursa’nın doğusunda, İstanbul-Eskişehir ve İstanbul-Antalya karayolu üzerindedir. Tarih: Bilecik’in tarihi çok eskilere, Hititlere dayanır. Daha sonra Frigyalılar, Persler, Makedonya Kralı İskender, Selevkos, Bergama, Golat, Roma ve Bizanslıların ve zaman zaman İslam ordularının eline geçti. 1071 Malazgirt Savaşından sonra Anadolu fatihi ve Anadolu Türk Devleti’nin kurucusu Selçuklu Kutalmışoğlu Süleyman Şah’ın ordularınca fethedildi. Bizans sınırları içindeyken Osman Gazi tarafından 1298’de Yarhisar’la birlikte ele geçirildi ve 1299’da bağımsızlığını ilân eden Osmanlı Beyliği topraklarına katıldı. Bu dönemde kaza merkeziyken 1326’da Bursa’nın ele geçirilip başkent yapılmasından sonra önemini yitirdi. 19.yüzyıl sonlarında Hüdavendigâr vilayetine bağlı Ertuğrul sancağının sınırları içindeydi. Millî Mücadele yıllarında Bursa’ya bağlı sancakken oldukça tahribata uğradı. Yunanlıların 1920 Haziranından başlayarak Bursa ve Balıkesir’i işgalinden sonra 5 Aralık’ta Ankara Hükûmeti’yle İstanbul Hükûmeti arasındaki ilk görüşmeler burada yapıldı. Bir tarafta Mustafa Kemal Paşa ile İsmet Paşa, diğer tarafta Ahmed İzzet Paşa ile Salih Paşa’nın temsil ettiği hükûmet görüşmeleri Bilecik’te İstasyon Binası’nda yapıldı. Daha sonra 8 Ocak 1921’de kent, Yunan kuvvetleri tarafından işgal edildiyse de I.İnönü Savaşı sonrası Yunanlılar geri çekilmek zorunda kaldı. 13 Temmuz’daki ikinci işgal çok kısa sürdü; 22 Temmuz’da başlayıp 6 Eylül 1922’ye kadar devam eden en uzun süreli üçüncü işgal sonrası Yunanlılar kenti terk ederken büyük ölçüde tahribat yaptı; 2.500’e yakın ev, dükkân, han ve cami yakılıp yıkıldı. Bu yüzden kent, sosyal ve ekonomik yönden büyük sarsıntı geçirdi. Savaş sonrası yapılan sayımda, şehrin nüfusu üçte iki oranında azalarak 3.581’e düştü. Güzel Sanatlar: Eski bir yerleşme olan Bilecik’te birçok tarihî yapı ve kalıntı vardır. 14. yüzyıl Osmanlı yapısı olan Orhangazi Camii ve İmareti, işgal sırasında yakıldıktan sonra yeniden onarıldı. İbadete açık olan cami, Kurşunlu Cami olarak da bilinir. İmaretin yalnızca kubbeli orta bölümü ayaktadır. Osmangazi Camii, Orhan Gazi tarafından babasının anısına yaptırıldı. İşgal sırasında Yunanlıların yaktığı caminin bazı duvarları ve minaresi ayaktadır. Orhangazi Camii’nin yakınlarındaki Şeyhedebali Türbesi, 14. yüzyıl yapısıdır.

BİLECİK

Yüzölçümü           :  4.302 km²

Nüfusu                 :  194.326 (2000)

İlçe sayısı             :  8

İl trafik kodu         :  11

BİLECİK’İN İLÇELERİ

İlçe                                İlçe Nüfusu

Merkez                         52.929

Bozüyük                        60.863

Gölpazarı                      13.617

İnhisar                           6.661

Osmaneli                      21.070

Pazaryeri                      13.296

Söğüt                           20.974

Yenipazar                       4.916

Toplam (2000):                 194.326