BoyutPedia

BİR HÜCRELİLER, vücudu, bütün hayatsal faaliyetleri yerine getirebilen bir tek hücreden oluşmuş canlılar. Vücutları normal bir hücre gibi stoplazma ve çekirdekten oluşmakla birlikte, aralarında basit çok hücrelilerden daha karmaşık yapıda olanları da vardır. Bu nedenle kimi yazarlar, bir hücrelileri, vücutları hücrelere ayrılmamış canlılar olarak kabul eder ve “hücresizler” olarak adlandırırlar. Kimilerinin biçimi değişmez, kimileri ise çok ince bir zarla örtülü olduklarından sabit bir biçimde kalamazlar. Kimi bir hücrelilerde ise çeşitli maddelerden oluşmuş bir iskelet bulunur. Çıplak gözle görülemeyecek kadar küçüktürler. “Mikroorganizma” olarak da adlandırılırlar. Bunları canlılar âleminin iki ana bölümü olan bitkiler ve hayvanlar bölümlerinin herhangi birine yerleştirmek oldukça zordur. Pek çoğu hem bitkilerde hem de hayvanlarda bulunan özellikleri taşır. Örneğin öglena, hem bitki gibi klorofil taşır, hem de hayvan gibi hızla hareket eder. Son sınıflandırmalara göre bakteriler ve mavi-yeşil algler, bitki özellikleri ağır basması nedeniyle bir hücreli bitki (Monera); kamçılılar, kirpikliler, kökayaklılar, sporlular ise hayvan özelliklerinin belirgin olması nedeniyle bir hücreli hayvan (Protozoa) olarak kabul edilmişlerdir. Bir hücreliler de çok hücreli canlılar gibi besin üretir ya da besinleri parçalayıp enerjiye dönüştürerek hareket eder ve çoğalırlar. Bir hücrelilerde sindirim, boşaltım, hareket gibi görevleri gerçekleştiren özel hücre bölümlerine “organel” adı verilir. Organeller bir bakıma çok hücreli canlıların organları karşılığıdır. Bir hücreliler arasında insan ve hayvanlarda hastalık yapan pek çok tür bulunur. Örneğin, veba, difteri ve tetanos hastalıklarının nedeni bakteriler, sıtma hastalığının nedeni ise bir sporludur.