BoyutPedia

CEMAL NADİR, (tam adı: Cemal Nadir Güler), (1902 Bursa - 1947 İstanbul), karikatürist. Öğrenimini Bilecik İdadisi ile Bursa Sultanisi’nde yaptı. İlk karikatürleri, Sedat Simavi’nin çıkardığı Diken adlı mizah dergisinde yayımlandı (1920). 1926’dan sonra Bursa’dan sürekli olarak gönderdiği karikatürler, Akbaba adlı mizah dergisinde yer almaya başladı. Akşam gazetesinde geçimini sağlayan bir çalışma imkânı bulununca İstanbul’a yerleşti (1929). Bir süre Akşam’da çalıştıktan sonra 1943’te Cumhuriyet gazetesine geçti. Ayrıca Akbaba, Karikatür, Yücel dergilerinde de karikatürleri çıktı. Amcabey adlı bir mizah dergisi çıkardı. Çeşitli karikatür sergileri açtı. 1924 yılında Resimli Dünya dergisinde çizdiği Efruz Bey’den başlayarak Amcabey, Akla Kara, Dalkavuk gibi yerli tipler yarattı. Günlük ve toplumsal olayları kendine özgü biçimlerle, ince bir güldürü-yergi çizgisinde göz önüne serdi. Eserlerinde yumuşak ve eğri çizgilerle yerli karakterleri işledi. Viyana Milletlerarası Karikatür Yarışması’nda birincilik kazandı. Amerikan, İngiliz, Alman, Fransız dergilerine karikatürleri aktarıldı. Türkiye’de karikatür sanatının sevilip yaygınlaşmasında, bu alanda genç sanatçıların yetişmesinde çabaları oldu. Ölümünün yirminci yılında Galatasaray Lisesinde, yapıtlarından birçoğunu biraraya getiren bir sergi açıldı (1967). İstanbul’da Akşam gazetesinin bulunduğu sokağa ölümünden sonra “Cemal Nadir Sokağı” adı verildi. Karikatür albümleri: Amcabey’e Göre (1932), Karikatür Albümü (1933), Akla Kara (1940), Dalkavuk (1943), Seçme Karikatürler (1944), Harp Zenginleri (1945), Siyasî Karikatürler (1945, 1946), Amcabey Albümü (1946).