BoyutPedia

HARF DEVRİMİ, Arap harflerinin yerine Latin harflerinin kabulüyle ilgili 1 Kasım 1928 tarih ve 1353 sayılı yasa. Osmanlı Devleti döneminde alfabe sorununa ilk değinen, Tanzimat dönemi devlet adamlarından Münif Paşa’dır. 1862’de Cemiyet-i İlmiye-i Osmaniye’de verdiği bir konferansta, Arap harflerini yeni bir biçime koyarak Türkçe yazıyı kolaylaştırmak düşüncesini ileri sürdü. II.Meşrutiyet döneminde Hüseyin Cahit, Abdullah Cevdet, Celâl Nuri, Latin harflerine dayalı bir Türk alfabesi oluşturulmasını desteklediler. I.Dünya Savaşı sırasında Enver Paşa, daha çok, orduda kullanılan ve Arap harflerinin ayrık yazılmasına dayalı yeni bir alfabe ortaya attı. Alfabe sorununu TBMM’de Şubat 1924’te ilk dile getiren, Şükrü Saraçoğlu’dur. 23 Mayıs 1928’de uluslararası rakamların kabul edilmesinden hemen önce, alfabe konusunu incelemek üzere bir Dil Encümeni kuruldu. Bu kurul, 41 sayfalık bir rapor hazırlayarak Atatürk’e sundu. Bunun üzerine Atatürk, 9 Ağustos 1928’de yaptığı konuşmada yeni bir alfabenin kabul edileceğini duyurarak, “Yurttaşlar, yeni Türk harflerini çabuk öğreniniz. Bütün millete, kadına, köylüye, çobana, hamala, sandalcıya öğretiniz” dedi. Bunun ardından tüm yurtta yeni alfabe tanıtılarak geniş bir okuma-yazma seferberliği başlatıldı ve bu gelişmeler sonrası Harf Devrimi, 1 Kasım 1928 tarih ve 1353 sayılı yasayla resmîleşti ve 1 Ocak 1929’dan sonra Türkiye’de hiçbir yazılı eserin Arap harfleriyle basılamayacağı, yasaya bağlandı.