BoyutPedia

HAC, zilhicce ayında Mekke’de yapılan, Kâbe’yi ziyaret ve tavaf töreni. Müslümanlığın beş şartından biri olan hac, ergin, özgür, hacda bulunduğu sürece bakmakla görevli olduğu kimselerin gereksinimlerini karşılayabilecek durumda olan her Müslüman için farzdır. Ayrıca vücut sağlığı, yollarda geçen süre içinde güvenliğin sağlanması, zor ve baskının bulunmaması da gereklidir. Hacı adayı kadın olursa, kocasının ya da bir mahreminin beraberinde bulunması gerekir. Hacdan amaç, bütün İslam ülkelerinden gelen binlerce insanı, yılda bir kez olsun, kardeşlik ve birlik havası içinde yaşatmaktır. Hac görevinin yerine getirilmesi sırasında, uyulması gereken bazı kurallar vardır. Bunlar, ihrama girmek, mubah olan şeylerin bazılarından nefsini geçici olarak yoksun bırakmak, arife gününün zeval vaktinden (öğle), kurban bayramının şafak söküşü zamanına kadarki saatlerde, belirli zamanlarda, belirli yerlerde olmak, daha sonra da yine belli sürede tavaf görevini yerine getirmek gibi kurallardır. Genel olarak zilhicce ayının 7. günü, öğle namazından sonra, Mekke’de bir hutbe okunur ve müminlere haccın kuralları öğretilir. 8. günü de, güneşin doğuşundan sonra, Mekke’den Mina’ya çıkılır; o gece burada kalınır. Arife günü, güneş doğduktan sonra, Mina’dan Arafat’a gidilir. Daha sonra Müzdelife’de dua edilir. Bayram gecesini Müzdelife’de geçirerek, bayram sabahı Mina’ya inilir. Bayramın ilk üç günü Mina’da kalınır. Müzdelife’de toplanan fasulye büyüklüğünde 70 küçük taş, Mina’da şeytan taşlamada kullanılır. Kurbanlar da Mina’da kesilir, kurban bayramının üçüncü günü öğleden sonra şeytan taşlama işi tamamlanınca Mekke’ye dönülür. Mekke’de veda tavafı yapıldıktan sonra, zemzem suyu içilir. Kâbe eşiği öpülür ve bir süre de Kâbe örtülerine tutunulur. Böylece, hac sona erer. Haccın, İslamiyetin doğuşundan öncelere uzanan bir tarihi vardır. Hz. Muhammed, bir düzene koyarak, bu kurumun devamlılığını sağlamıştır. Osmanlı Devleti zamanında hacca çok önem verilirdi. Her yıl Kâbe’ye, aynı zamanda halife olan padişah tarafından yeni bir örtü gönderilirdi. Bununla ilgili olarak, törenlerle yola çıkarılan kervana, “Sürre Alayı” denirdi. İslam dini dışında hac, ayin amacıyla kutsal yerlere yapılan ziyarettir. Hac gezilerine Eski Yunanlı, Romalı, Mısırlı, İranlı ve Hintlilerde de rastlanır. Yahudiler, bazı bayramlarda Kudüs’e; Hristiyanlar da, özellikle Filistin’e ve azizlerin mezarlarına hac gezileri yaparlar. Son yıllarda Meryem Ana’nın Efes’teki mezarı da, Hristiyanlar tarafından hac amacıyla ziyaret edilmektedir.