BoyutPedia

ÖĞÜTÇÜ, ABDÜLKADİR KEMALÎ, (1889 Osmaniye - 26 Temmuz 1949 Ankara), Birinci TBMM Kastamonu milletvekili, hukukçu. Ünlü romancı Orhan Kemal’in (Mehmet Raşit Öğütçü) babasıdır. İstanbul Hukuk Mektebi’ni bitirdi (1912). Hukuk Mektebi’ne devam ederken Erganun, Şebtâb ve Mehtab adlı gazeteleri çıkardı. Çeşitli yerlerde savcı yardımcılığı yaptı. Çanakkale Cephesi’nde yedek subay olarak savaştı. Savaşın sona ermesi üzerine Adana Hukuk İşleri Müdürlüğüne, bir süre sonra Kirmasti (Mustafakemalpaşa) Kaymakamlığına atandı. 2 Nisan 1919’da İstanbul Hükûmeti tarafından görevden alınıp tutuklandı. Divan-ı Harp’te yargılandıysa da serbest bırakıldı. Birinci TBMM’ye Kastamonu milletvekili seçildi (1920). Milletvekilliği yanı sıra bir süre Adliye Vekâleti Müsteşarlığı görevini de yürüttü. Pozantı İstiklâl Mahkemesi üyeliği yaptı. Meclis’te Hüseyin Avni Bey (Erzurum), Ali Şükrü Bey (Trabzon) ile birlikte Mustafa Kemal Paşa’nın ateşli muhaliflerinden oldu. İkinci TBMM’ye seçilemeyince Adana’ya yerleşerek Toksöz (78 sayı) ve Mücahede (1 sayı) gazetelerini yayımladı. Adana’da çıkardığı Toksöz gazetesini 15 Kasım 1924’ten itibaren İstanbul’da çıkarmaya başladı. Şeyh Said Ayaklanması sonrası Elâzığ İstiklâl Mahkemesi’nde yargılanıp altı ay hapse mahkûm oldu. 4,5 ay sonra, siyasetle uğraşmaması koşuluyla serbest bırakıldı. 1930’da Serbest Cumhuriyet Fırkası’nın kurulmasına izin verilince, üçüncü bir parti olarak Adana’da Ahali Cumhuriyet Fırkası’nı kurdu ve Ahali adıyla bir gazete çıkardı. Yazılarıyla dini siyasete alet ederek halkı kışkırtmak ve bu amaçla parti kurmaktan, hakkında soruşturma açılınca Suriye’ye kaçtı. 1938’de çıkarılan af yasasından sonra yurda döndü. 1940’tan sonra İstanbul’a yerleşerek avukatlık yaptı. Ayrıca, Necip Fazıl Kısakürek’in çıkardığı Büyük Doğu gazetesine yazılar yazdı.