BoyutPedia

ULTRASON, insan kulağının alamayacağı nitelikte olan yüksek frekanslı ses titreşimi. Bu tür ses dalgalarının dokular karşısında tıpkı ışık dalgaları gibi değişik kırılma ve yansıma göstermesinden yararlanarak bazı aletler (Vidoson) yapılmış ve tıpta kullanılmaya başlanmıştır. Bu ultrason aletlerinin meydana getirdiği ses dalgaları, bir ayna ve mercek aracılığıyla odaklaştırılır. Ultrasonun vücut içinde farklı akustik özelliklere sahip iki doku arasındaki sınırda yansıması ile oluşan eko, kuars kristalleri, baryum titanat gibi piezoelektrik maddeler kullanılarak elektrik impulsüne çevrilir. Bu elektrik impulsleri de katot akım borusunda bir ışık noktası hâline dönüştürülür. Aletin baş kısmı, muayene edilecek organı tarayarak vericinin ses dalgalarını göndermektedir. Dokulardan yansıyarak gelen binlerce eko, aletin içinde ışığa dönüşerek binlerce ışık noktasından oluşan, röntgen filmine benzer bir resim (echogram) meydana getirmektedir. İyi bir resim elde etmek için alet başı ile doku arasında ya bir su kamerası kullanılmalı veya kontakt temini için bir çeşit yağ sürülmelidir. Ultrason aleti ile beyinde (eko ensefalografi), karında ve göğüs boşluğundaki dokular, anormal yapılar ve tümörler, röntgen filmindeki gibi görünür hâle getirilmektedir. Özellikle röntgen ışınlarının zararlı olabileceği gebelerde ultrason ile ikiz gebelikler, tümörler ve bazı hastalıklar (plasenta previa, miyom, hidramniyos vb.), çocuk anomalileri (anensefal, hidrosefal vb.) teşhis edilebilmektedir.