BoyutPedia

VAN EYCK, JAN, (1385-1390 arası Maastricht - 1441 Bruges), Hollandalı ressam. 1422-1424 yılları arasında Hollanda kontlarının himayesinde ressamlık yaptı. 1425’te, saray ressamı olarak Güney Hollanda’daki kimi toprakların egemenliğini elinde bulunduran Burgond dükü Philip’in himayesine girdi. Van Eyck’in, iki kez “gizli” diplomatik görevlerle İspanya ve Portekiz’e gönderildiği de bilinmektedir. 1430’da Bruges’e yerleşti ve burada, ölümüne dek çalıştığı bir atölye kurdu. Jan Van Eyck’in adı, yağlı boyanın keşfedilmesiyle birlikte anılır. Kimi sanat tarihçileri, Jan Van Eyck’in yapıtları olarak değerlendirilen birçok resmin, aslında erkek kardeşi Hubert Van Eyck’e ait olduğunu öne sürdüler. St. Bavon Katedrali’ndeki (Belçika) mihrabı süsleyen resmin çerçevesinde, resme Hubert’in başladığına ve Jan’ın tamamladığına dair bir not vardır. Yağlı boya resme getirdiği yeniliklerin yanı sıra, Orta Çağ geleneklerinin belirlediği sanattan da kopan Van Eyck, gerçekçi bir üslup geliştirdi. Küçük fırça darbeleri kullanarak, doğal dekorlar içindeki nesneleri tüm ayrıntıları ve dokusal özellikleriyle yansıttı. Bu açıdan, yapıtları 17. yüzyıl gerçekçi ev içi resimlerinin öncüsü sayılabilir. İlk bakışta din dışı dünyayı yansıtıyormuş gibi gözüken resimlerinde, gizlenmiş bir dinî simgecilik de göze çarpar. Jan Van Eyck’in ilk resimleri daha küçük boyutluydu ve minyatürleri andırıyordu. Bu resimlerde, dekor olarak genellikle kilise içleri seçiliyor, nesneler küçük boyutta yansıtılıyordu. Daha sonraki yapıtlarındaysa, eskiye oranla daha büyük figürler seçen Van Eyck, bu figürleri daha ufak boyutlu dekorların içine oturttu. Başlıca tabloları: “Arnolfini Çifti”, “Çeşme Başında Meryem”, “İsa’nın Göğe Çıkışı”, “Aziz Barbara”, “Şansölye Rolin’in Meryem’i”.