BoyutPedia

YÜCEL, TAHSİN, (17 Şubat 1933 Kahramanmaraş), öykü yazarı ve eleştirmen. İÜ Edebiyat Fakültesi’nde Fransız Dili ve Edebiyatı Bölümü’nde öğrenim gördü. Aynı bölüme önce asistan, 1972’de doçent, 1978’de profesör oldu. 1955’te yayımladığı Haney Yaşamalı adlı öyküsüyle Sait Faik Hikâye Armağanı’nı kazandı. 1958’deki Düşler’in Ölümü ile Türk Dil Kurumu Öykü Ödülü’nü aldı. Gençlik anılarını derin bir gözlem gücü ve etkin bir anlatımla donatarak işleyen Yücel, yapıtlarında yerel insandan yola çıkarak evrensele ulaşmaya çaba gösterdi. Duru anlatımı ve usta kurgusuyla ilgi topladı. Türk dilinin sadeleştirilmesine bilimsel araştırmalarıyla katkıda bulundu. Edebiyat yapıtlarının çözümlenmesinde kullanılabilecek yöntemleri betimlemenin yanı sıra, uygulamalı ve teorik yapıtlarıyla bu alana yeni boyutlar kazandırdı. 1972’de Fransa’da basılan Figures et messages dans la Comédie humaine (İnsanlık Komedyası’nda Yüzler ve Bildiriler) göstergebilimin örnek yapıtlarından biri olarak kabul edilir. Yücel, ayrıca Fransızcadan Türkçeye yaptığı çok sayıda roman çevirileriyle de tanınır. Başlıca yapıtları: Öykü: Uçan Daireler (1954), Yaşadıktan Sonra (1969), Vatandaş (1975), Dönüşüm (1975), Ben ve Öteki (1983), romanları; Mutfak Çıkmazı (1960), Peygamberin Son Beş Günü (1992, Orhan Kemal Roman Ödülü 1993), Bıyık Söylencesi (1995), Yalan (2002), Kumru ile Kumru (2005), Araştırma-İnceleme-Deneme: L’imaginaire de Bernanos (Bernanos’un Düş Evreni, 1969), Anlatı Yerlemleri (1979), Yapısalcılık (1982), Dil Devrimi ve Sonuçları (1982), Yazının Sınırları (1982), Eleştirinin Abece’si (1991), Tartışmalar (1993), Yazın Gene Yazın (1995), Alıntılar (1997), Söylemlerin İçinden (1998), Salaklık Üstüne Deneme (2001), Yüz ve Söz (2003).