Kazakistan
Maceraları: Zaha Hadid ve Eric Owen Moss
Kazakistan’ın eski başkenti
Almatı’da inşa edilecek beş yıldızlı otel, kondominyum ve ofis bloklarından oluşan
çok amaçlı Cumhuriyet Meydanı Kompleksi için açılan ve Zaha Hadid ile Eric Owen
Moss’un davetli olduğu yarışmaya sunulan önerileri tanıtıyoruz. Bu iki proje
geçtiğimiz günlerde Los Angeles, SCI-Arc’ta “Kazakistan Maceraları: Cumhuriyet
Meydanı Kompleksi, Almatı, Kazakistan Proje Yarışması” başlığı altında
sergilenmişti.
Görsel malzeme: © Eric Owen
Moss Architects, © Zaha Hadid Architects
Eric Owen Moss Architects
Cumhuriyet Meydanı Kompleksi, Kazakistan’ın en büyük kenti
Almatı’nın iş, kültür ve eğlence merkezi olma yolunda. Yapı için ayrılan,
meydanın kuzeybatısındaki alan belli başlı kamu binaları ve yönetim merkezleri
ile çevrelenmiş durumda. Projenin bir dizi işlevle –lüks otel, kongre merkezi,
kondominyum, ofisler, mağazalar, rekreasyon alanları, otopark– donatılması
öngörülüyor. Yüksekçe bir tepede konumlanmasının ve ölçek aşırılığının yarattığı
güçlü etki, yapıyı, son yıllarda giderek zenginleşen Orta Asya toplumunun
sembolü haline getiriyor.
Bu sembol yapının niteliği ve kapsamı yarışma şartnamesinin
esasını oluşturmaktadır.
Almatı’nın sert bir kara iklimi var, sıcak ve soğuk burada mevsim
normallerinin üzerinde seyrediyor. Dolayısıyla, doğusundan Cumhuriyet Meydanı’na
bağlanan “Büyük Hol”, kentin, olumsuz hava koşullarında dahi büyük
organizasyonlara ev sahipliği yapmasını sağlayacak şekilde, meydanın kapalı bir
alternatifi olarak tasarlanmış.
Kompleks, program gereği, çok katlı ve birbirinden ayrık
duran –her biri konut, ofis, otel ya da ticaret gibi farklı işlevlerle tanımlı–
yapı kütlelerinden oluşan bir kompozisyona ihtiyaç duymaktadır.
Bu durum, birbirinden bağımsız beş yapı kütlesinin tek bir
megastrüktür oluşturacak şekilde biraraya gelmesiyle karşılığını buluyor. Bir
anlamda, bu tasarımda tek bina beş bina gibi, beş bina da yeniden tek bir bina
gibi çalışıyor.
Almatı, sismik aktivasyonun da yoğun olduğu bir bölge. Büyük
Hol, yatayda
38 m çaplı helezonik bir yapı oluşturacak şekilde birbirine
eklemlenmiş bir dizi yaydan meydana geliyor. Bu düzenek, yanal zemin yüklerini
absorbe edecek şekilde konumlandırılmış. Bileşenleri, helezonun
senkronizasyonunu sağlamak amacıyla çelik kablo ağıyla yer zeminine ve
birbirine mesnetlenmiş. Kareye yakın planlı, her biri farklı boyuttaki dört “ışık”
kulesi ise yine “helezon-ağları” ile desteklenmiş.
Bölgenin topoğrafik yapısı güneyde Ulusal Sanat Müzesi’ne doğru
yavaştan değişiyor. Lineer formlu dört adet kondominyum, güneyde Büyük Hol’ün sınırını
çizdiği yükselti boyunca sıralanıyor. Kuzeydeki teraslanmış eğimli alanda
gerçekleştirilen düzenlemelerse Büyük Hol ile bütünleşiyor. Gerek
kondominyumlar gerekse eğimli alandaki çevre düzenlemeleri sayesinde,
kuzey-güney doğrultusunda ihtiyaç duyulan sismik önlemler elde edilmiş oluyor.
Mimarlık hizmetleri:
Eric Owen Moss Architects, Los Angeles
Proje ekibi:
Eric Owen Moss, Eric McNevin, Jose Herrasti, Ben Toam,
Kyoung Kim, Dolan Daggett, Tom Raymont, Pegah Sadr, Naoko Miyano, Ashley
Zarella
Strüktür danışmanlığı:
ARUP, Los Angeles
Yüzölçümü:
126.000 m2
