Mutluluğun Mimarisi

Alain de Botton

Çeviren: Banu Tellioğlu Altuğ

Sel Yayıncılık, İstanbul, Ocak 2007, 312 s.

Alain de Botton bir mimar değil. Bir sanat ya da mimarlık tarihi uzmanı da değil. Onu, hümanist bir anlayıştan hareketle hemen her konuda yazmayı, insanı ilgilendirebilecek her şeyi açımlayarak olabildiğince çok kişiyle paylaşmayı kendine şiar edinmiş neşeli bir filozof olarak addedebiliriz. Böyle birinin mimarlık üzerine yazması bizi hiç şaşırtmamalı.

Mutluluğun Mimarisi sıradan bir mimarlık kitabı değil elbette. Ama yazarının meslekten olmadığını düşünürsek, sanatsal ve tarihsel bilgi birikimi açısından mimarlığın içinde durabilmeyi başarmış bir kitap. De Botton, insanın hayattaki en temel uğraşı olan mutlulukla mimari arasındaki ilişkiyi sorguluyor. Antik Yunan’dan 20. yüzyıl Avrupa modernizmine, Japon mimarisinden İslam motiflerine, San Marco Meydanı’ndan Westminster Katedrali’ne, Le Corbusier’den Alfred Messel’e, tarih boyunca karşımıza çıkan farklı mimari tarz ve beğenileri bu uğraş içerisinde aldıkları konumlar çerçevesinde irdeliyor. Bu ilişkinin ne denli çetrefil olduğunu, bir başka filozofun, kız kardeşine yapacağı ev için akademiden üç yıl uzaklaşmak zorunda kalan Wittgenstein’ın “Mimarinin zorluğu yanında felsefeninki hiç kalır!” sözü yeterince teyit ediyor.

De Botton, binaların estetik zarafetinden ziyade yaşamın gündelik akışıyla olan temasından söz etmeyi tercih etmiş. Dolayısıyla, kitap boyunca bize kılavuzluk eden “Güzel bir bina nasıl olmalı?” sorusu insani varoluşa içrek bir oyluma sahip yazar için. Yazar mimariyi mutluluk açısından neden bu denli ciddiye aldığını şu sözlerle ifade ediyor: “Mimari sayesinde mutluluğun şatafatsız, kendi halinde, narin nesnelerin güzelliğinde saklı olduğunu anlarız. Bunların güzelliğinden etkilenmemizin nedeni de o güzelliğin ardında yatan büyük karanlığın farkında olmamızdır.”