BoyutPedia

Şehirler ve Sokaklar

Editörler: Zeynep Çelik, Diane Favro, Richard Ongersoll

Kitap Yayınevi, Şubat 2007, 216 s.    

,

Kitap Yayınevi’nin İnsan ve Toplum dizisinden çıkan Şehirler ve Sokaklar, mimarlık tarihçisi Spiro Kostof’un anısına hazırlanmış bir armağan kitap. Kitap, 1994 yılında University of California Press tarafından yayımlanan Streets: Critical Perspective on Public Space başlıklı derlemeden Kostof’un “kent süreci” tanımı eksen alınarak seçilmiş, her biri farklı bir yazara ait on makaleden oluşuyor. Her makale tekil bir örnek bağlamında, toplumsal yaşamın belli başlı mekansal uğraklarından biri olan sokakların kimlik edinme süreçlerine dair eleştirel bir okuma sunarken; toplumsal, siyasal, teknik ve sanatsal güçlerin kentsel varoluşun tarihsel dolayımında girdikleri etkileşimde öne çıkan “yıkım” gerçeğinin modern yüzüne tanıklık etmemizi sağlıyor. Kostof’un “Majesteleri Kazma, Yıkımın Estetiği” başlıklı makalesinden itibaren birbiri ardına sıralanan sokak izlekleri, 19. yüzyıldan itibaren rasyonel ve işlevselci bir kisveye bürünen “kent planlaması”nın beraberinde getirdiği istimlak ve yerinden etme stratejilerine farklı veçhelerden yaklaşırken; mimari doku ile insani örgütlenme arasındaki yaşamsal ilişkinin, bu stratejilerde eşgüdümlü bir “amaçsallık” olarak beliren “içini boşaltma” ve “bağlamından koparma” edimlerinin tehdidi karşısında her daim tetikte olmayı gerektiren bitimsiz bir savaşa dönüştüğüne işaret ediyor.

Kitapta yer alan diğer makaleler sırasıyla şöyle: Eleni Bastéa / Atina, Sokağa İmgeler Oymak, Planlama ve Ulusal Emeller; Jean-Pierre Protzen ve John Howland Rowe / Cuzco-Hawkaypata, Şenlik Terası; Fikret Yegül / Efes, Antikçağda Efes Sokaklarında Yürümek; Zeynep Çelik / İstanbul, Bir Tema Parkı Olarak Kentsel Koruma - Soğukçeşme Sokağı; Greg Castillo / Moskova, Gorki Sokağı ve Stalin Döneminde Tasarım; Dell Upton / New Orleans, Dünyanın En Önemli Sokağı; Diane Favro / Roma, Zafer Yolu - Zafer Alaylarının Kente Etkisi; Richard Ingersoll / Roma, Piazza di Ponte ve Panoptisizmin Askeri Kökenleri / Krystyna von Henneberg / Trablusgarp, Kale Meydanı ve Faşist Sömürge Başkentinin Oluşumu.