Muhabbet sofrasında yeni
tatlara buyurun!
Geleneksel
içkimiz, son yıllarda evrim geçiriyor. Tekel’in özelleştirilmesinin ardından
rekabetin kızıştığı pazar, sürekli kendini yenileme telaşı içinde… Rakı
piyasasındaki son durumu sizler için mercek altına aldık.
Rakı
dünyasında bir şeyler oluyor! Tekel’in özelleştirilmesinden sonra hem çeşidi
hem de kalitesi artan rakı pazarındaki rekabet, ciddi yenilikler yapılmasına
neden oldu. Biraz daha yumuşak ve kolay içimli yaş üzüm rakıları kendine ciddi
taraftar buldu. Klasik tattan vazgeçmeyen rakıseverler için de çok değişik
alternatifler piyasaya sunuldu.
Marka
zengini
Milli
içkimiz olması için Maliye Bakanlığı tarafından çalışma başlatılan rakı, özel şirketlerin
üretim yapmalarına imkan tanınmasından sonra marka zengini oldu. Piyasada halen
dört ayrı firmanın 20 değişik marka rakısı bulunuyor. Rakının en büyüğü bir
litrelik (1000 cc), en küçük rakı ise 0,7 cc ambalajlı şişelerde satılıyor.
Rakı
çeşitleri ve üretici firmalar
- Mey İçki
Sanayi
- Yeni Rakı,
Kulüp Rakısı, Tekirdağ Rakısı, Tekirdağ Altın Seri, Altınbaş Rakı, Yekta
Rakı, İzmir Rakısı, İzmir Sakız Rakısı, Mest Misket ve Mest Sultaniye.
- Elda AŞ
- Efe Rakı,
Efe Yaş Üzüm Rakısı, Çilingir Rakı, Sarı Zeybek. Kara Efe
- Burgaz
Alkollü İçkiler AŞ
- Burgaz
Rakı, Ata Rakı, Rakı Turka ve Burgaz Yaş Üzüm Rakısı.
- Tariş-Tat
- Mercan
Rakı, Fasıl Rakı.
Türk
içkisi: Aslan sütü
Rakının
ilk kez nerede ve ne zaman yapıldığı bilinmiyor. Genel kanı, ilk kez Osmanlı
topraklarında üretildiği ve ‘Türk içkisi’ olduğu. Barmenlerin duayeni Vefa
Zat’a göre; zaten bizim rakının özellikleri ne Yunanlıların uzo ve mastikasında
ne de Uzakdoğu’nun içkisi arak’da var. Türk rakısı genel olarak, kuru ve yaş
üzümden elde edilen hacmen yüzde 92- 94 derece alkol içeren sumanın, anason
tohumu ile birlikte ikinci kez bakır imbiklerde damıtılmasıyla elde ediliyor.
Ardından, çok sert olmayan içme suyu ile söndürülüyor. Yani alkol derecesi
düşürülüyor. İncir veya şeker pancarı melasından elde edilen alkolün
karıştırıldığı rakı üretim tekniği de var. 1928 yılında Tekel’in
oluşturulmasından önce, rakı imal eden çok sayıda işletme var. Hanım, Keyif,
Dem, Baküs, Alem, Ruh, Jale, Lambiko, Stafilina, Dimitrokopulo, Efe, Bahçe,
Üzüm Kızı, Elif, Filurya, Nazilli,Yaluva, İstanbul, Hususi, Âliyül’âlâ Gaziantep,
Âlâ Boğaziçi ve Memur markalı rakılar dönemin popüler içkileri. Rakı imalatı
tekelleştirilince, İnhisarlar İdaresi (Tekel) 45 derecelik Yeni Rakı’yı
piyasaya sürer. Yeni rakı, milli içkimizin ‘en milli’si olur kısa zamanda.
Tariş
Tat - İki yeni marka geliyor
Tariş, rakı
üretimine başlarken Türkiye topraklarında doğup büyüyen rakı kültürüne katkıda
bulunma hedefiyle yola çıkmış. Farklı damak tatlarına ve içim zevklerine uygun
ürünleri tüketicilere ulaştırmayı amaçlayan Tariş-Tat, sert içimli Mercan Türk
Rakısı ve ardından yumuşak içimli Fasıl Türk Rakısı ile rakı pazarına girdi.
Genişleyen pazara yanıt verebilecek kapasiteye sahip tesis, istendiği anda 10
milyon litre üretim yapabilecek özellikte. En kaliteli üzümleri kullanması ve
günlük laboratuar analizleriyle beraber lezzet analizini de yaparak her şişede
aynı tadı yakalıyor.
Yüzde
5’lik pazar payı
Mercan ve
Fasıl pazara en son giren firma olmasına karşın kısa zamanda yüzde 5’lik pazar
payına ulaşmış. Firma son yıllarda rakı tüketimindeki düşüşü ise yüksek
vergilere ve kayıt dışı üretime (sahte rakı) bağlıyor. Bu nedenle firma, en
büyük yatırımı kapak güvenliğiyle yapmış. Firmanın değişik segmentlere göre hazırladığı
iki yeni markası da bu yıl içinde piyasaya sunulacak.
Elda -
Dünyanın tanıdığı rakı
İzmir
Ticaret Odası Başkanı Ekrem Demirtaş’ın öncülüğünde İzmirli 500 girişimci
tarafından 1994’te kurulan Elda İçecek ve Enerji Hizmetleri AŞ, ilk ürünleri
Efe Rakıyı 2004’te önce Almanya sonra da Türkiye’de piyasaya sürdü. Her damak
tadına uygun ürün sunmak hedefindeki Elda, Efe Rakı’nın ardından Efe Yaş Üzüm,
Çilingir, Sarı Zeybek ve Kara Efe’yi de piyasaya sundu. Rakının kültürümüzde
değerli olduğuna inanan Elda A.Ş., “Yüzde 100 Türk içkisi Efe Rakı” sloganıyla
Efe Rakı’yı dünyaya açıyor.
Akıllı
bandrol uygulaması
Afrika
dışındaki tüm kıtalarda yer alan Efe Rakı, bu yıl THY ihalesini kazanarak
THY’nin uçtuğu 131 noktada ikram ettiği tek rakı olma özelliğini de kazandı.
Alkollü içki pazarında resmi rakı tüketiminin düşüşünü bunca yeni marka ve
firma karşısında düşündürücü bulan firma, gelecekte akıllı bandrol
uygulamasının tam olarak uygulanmaya başlanması ve kayıt dışılığın sona ermesi
gerektiğine inanıyor.
Mey - Rakı
pazarında lider
Tekel’in
2004’de alkollü içkiler bölümünü satın alan Nurol Holding, Özaltın İnşaat,
Limak İnşaat ve Tütsab’ın ortak girişim grubu tarafından kurulan Mey İçki,
Nevşehir, Tekirdağ ve Bilecik’deki fabrikalarında üretimlerini
gerçekleştiriyor. Nisan 2006’da Texas Pacific Group tarafından Mey İçki
çoğunluk hisselerini satın aldı. Halen 17 fabrikada ve dört küçük işletme
tesisinde üretim yapan Mey, rakı pazarında yüzde 83’lük payla liderliğini
sürdürüyor. Firma, bünyesinde rakının yanı sıra suma, votka, cin ve likör gibi
ürünleri de bulunduruyor.
Pazarda
daralma yaşandı
Son
yıllarda üst üste gelen vergi artışlarıyla rakı pazarında daralma yaşandığına
dikkat çeken Mey İçki Pazarlama Direktörü ve İcra Komitesi üyesi, “Tüketici
beklentilerini daha iyi anlayıp daha iyi ürünler sunmak için tüketici
araştırmalarına ciddi bir bütçe ayırıyoruz. Pazar genelinde de yeni ürün
geliştirme konusunda liderliğimizle ciddi bir hareketlilik yaşanıyor. Markalar
arası pazar payları da oturmaya başladı. Tüketiciler güvendikleri markaları
yeni yüzleri ve artan kaliteleriyle kullanmaya devam ediyor” diye konuştu.
Burgaz
- Yüzde 100 yaş üzüm
Kırklareli’nin
Lüleburgaz ilçesinde kurulan Burgaz Alkollü İçkiler San. ve Tic. A.Ş.,
Türkiye’nin alkol tesisi sahibi ilk ve modern entegre içki fabrikası özelliğine
sahip firmada, rakıseverler için değişik alternatifler bulunuyor. Sınırlı sayıda
yüzde 100 yaş üzümden üretilen Burgaz yaş üzüm rakısı, ağızda belirgin taze
üzüm ve hafif anason tadı bırakıyor. İçimi hafif olan Burgaz Rakı ise yoğun tadıyla
dikkat çekiyor.
Yumuşak
rakı sevenlere...
Burgaz Rakı
açıldığında ve servis edildiğinde hoş bir anason ve üzüm kokusu hissediliyor.
Firmanın sert içim sevenler için Ata Rakı’sı, yumuşak tercih edenler için de
Rakı Turka’sı bulunuyor. Firmanın hedefi, sadece rakıda değil, tüm alkollü
içkiler konusunda kısa sürede dünyanın en beğenilen içki çeşitlerini Türkiye’de
üretmeye başlamak…
“Çilingir
Sofrası” nereden geliyor?
Çilingir
sofrası deyiminin Osmanlı’dan günümüze taşındığı söyleniyor. Sarayda padişaha
sunulacak yemeği önceden tadan görevlilere, Farsça bir sözcükle çeşnigir
deniliyor. Çeşnigirin tadına bakacağı yemekler küçük tabaklarda önüne geliyor. İşte
tadımlık yemeklerin bulunduğu bu sofraya çeşnigir sofrası deniliyor. Rakı
sofraları da küçük tabaklarda tadımlık mezelerden oluştuğu için çeşnigir sofrası
olarak adlandırılmış. Sonraları bu deyimin yerini çilingir sofrası almış.