BoyutPedia

Riva San Vitale’de Ev

Ticino, İsviçre, 1971-1973

Yapı, ünlü Lugano Gölü’nün kıyısında, San Giorgio Dağı’nın eteklerinde konumlanıyor. Evin yerleştiği arazi Riva San Vitale Köyü’nün kuzeyine uzanan bir köy yolunun hemen yanında. Bu yolun da kuzeyinde yoğun bir orman alanı yer almakta. Evin önünde, gölün hemen öte yakasındaysa Generoso Dağı olanca görkemiyle yükseliyor ve tipik bir “İsviçre manzarası” oluşturuyor. Ev, arsanın en eğimli kesimine yerleştirilmiş. Bu nedenle yapıya ancak en üst katı yol kotuna bağlayan bir metal köprü aracılığıyla ulaşılabiliyor. Böylelikle geleneksel bir evin yol-bahçe kapısı-bahçe-giriş kapısı biçiminde sıralanan yaklaşım düzeni burada tümüyle reddedilmiş; yepyeni ve sadece bu eve özgü yeni bir yaklaşım sistemi kurulmuş. Yaklaşım sisteminin geleneksel çizgiden uzaklaştırılışı, evin genel tasarım özelliklerinin geleneksel ya da alışılagelmiş çizgiden kopuşuna da koşut olarak düşünülmüş olmalı. Riva San Vitale Evi’ni doğanın içine yerleştirilmiş, ama çevresinden her anlamda yalıtılmış bir kule olarak biçimlendirme kaygısı, sonuçta doğayı yadsıyan ve onunla gerilimli bir karşıtlık ilişkisi kuran bir heykelsi kitlenin ortaya çıkışına yol açıyor. Bu Botta’nın ilerki yıllarda geliştirerek sürekli deneyeceği bir biçimlendirme tasarlama yaklaşımının da ilk habercisi.

Yapının planimetresi oldukça yalın; ancak, dış görünüşün kompaktlığına karşın, iç mekanda tüm nivolar birbirlerine iki-üç katlı boşluklarla bağlanıp sürprizli mekan yaşantıları oluşturuyorlar. Uygulanan yapım sistemiyse en mütevazı olanaklarla bile gerçekleştirilebilecek bir sadelik içeriyor. Örneğin, tüm duvarlar yığma olarak Türkiye’de briket diye adlandırılan beton bloklarıyla örülmüş, kat döşemeleriyse betonarme. Yapı dışta sıvanmadığı gibi boyanmamış da. İçte sıva kullanılmayarak badanalamayla yetinilmiş. Metal köprü demir profillerle yapılmış ve kırmızıya boyanmış. Yer döşemeleri pişmiş toprak karolardan oluşuyor.